- Datorren urterako diru-kontuen aurreikuspena 5.283.000 eurokoa da
- 2026eko Memoriaren Eguna aurkeztu da, aurten Donostian izango da, Nestor Basterretxearen ‘Bakearen Usoa’ eskulturaren ondoan
Imanol Pradales Lehendakaria izan da Memoriaren, Bizikidetzaren eta Giza Eskubideen Institutuaren Zuzendaritza Kontseiluak eguerdian Lehendakaritzaren egoitzan Gasteizen egin duen bileraren buru. Berarekin izan dira María Jesús San José Justizia eta Giza Eskubideetako sailburua eta Alberto Alonso Gogorako zuzendaria.
Gaurko bileran 2027ko ekitaldirako aurrekontuen aurreproiektua onartu da, 5.283.000 eurokoa, bai eta datorren urterako Jarduketa Plana ere. Bertan, Gogora Institutuaren jarduera datorren urtean markatuko duten jarraibide orokorrak eta jarduera-ildoak jasotzen dira.
Ikerketaren lan-ildoa sendotzen jarraitzea Gogora Institutuaren berezko helburuari erantzuteko bidea da “eragile aktiboa izatea, alegia, iraganeko gertaerak ezagutzeko eta ulertzeko; herritarrei baliabideak eskainiko dizkiena memoria kritikoa eta gogoetatsua eraikitzeko, zorroztasun historikoan eta gure iraganarekiko etengabeko eztabaidan oinarrituta”.
Hala, bileran horietako batzuk nabarmendu dira, hala nola Euskadiko jazarpen-indarkeriaren azterketa, ETAk eta bere inguruak bere ibilbide osoan zehar bultzatutako jazarpen-, mehatxu- eta jazarpen-estrategia sozial eta politikoa. Ikerketa honek giza eskubideen beste urraketa batzuetan jarri nahi du arreta, hilketaz harago eta ikusgarritasun txikiagoa izan duten beste batzuetan, hala nola estortsio ekonomikoan, hainbat eremutan gauzatutako zuzeneko seinalamenduan: tokikoa, unibertsitatekoa, komunikabideena edo erakunde bakezaleena.
Ikerketaren abiapuntua Euskadin indarkeria honen azterketa eta hedadura aztertzea ahalbidetuko duen markoa ezartzea izango da, halabaina, ikerketaren ardatza indarkeria horren biktimen testigantzak jasotzea eta zabaltzea izango da. Hori guztia, biktimak horiek aitortzeko eta ikustarazteko.
Era berean, gaur onartutako planak honako hauek jasotzen ditu: Euskal Kontseilu Nagusiaren hiztegi biografikoa egitea (1978-1980); diktaduran poliomelitisak jotako pertsonei buruzko ikerketa; Euskadin egindako desobiratze goiztiarrak ere aztertuko dira, desobiratze hauek, batez ere 1976-1980 bitartean frankismoaren biktimak aurkitzeko eta berreskuratzeko mugimendu zibilek eta auzotarrek egindakoak.
2027an zehar, frankismoaren garaiko sexu- eta genero-aniztasunaren gaineko errepresioari buruzko ikerketarekin aurrera egingo da, errepresioa eta erreibindikazio-mugimendu kolektiboak ardatz hartuta. Ikerketa horri dagokionez, dibulgazio-ekintza batzuk egitea aurreikusi da, azterlanaren alderdi batzuk gizarteratzeko eta zabaltzeko, eta, aldi berean, errepresio mota hori jasan duten pertsonak aintzatesteko.
Era berean, hezkuntza arloan curriculumetik kanpoko jarduera-plan bat garatzea aurreikusi da, memoriaren balio etiko eta pedagogikoan oinarrituta. Azken bi urteetan BECen egindako ekitaldien haritik -'Sufrimenduaren Sozializazioaren 30 urte' eta 'Franco, Franco, Franco. Frankismoa deslegitimizatzeko ekimena '- bigarren hezkuntzako ikasleengan arreta jarrita.
2026eko Memoriaren Eguna
Gogora Institutuak urte amaierara arte egingo dituen jarduera nagusien berri ere eman da bileran. Azaroaren 10ean, Eusko Jaurlaritzak Memoriaren Eguna ospatzen du urtero, terrorismoaren eta indarkeriaren biktima guztiak oroitzeko ekitaldi instituzional batean. Aurten, Donostian izango da, Nestor Basterretxearen 'Bakearen Usoa' eskulturaren oinean, Saguesen, Gros auzoan.
Informazio gehiago Irekia atarian (Leiho berrian irekiko da)